عفونت لثه و راه های درمان آن
آیا به تازگی هنگام مسواک زدن متوجه خونریزی لثه شده اید؟ این خونریزی می تواند یکی از اولین علائم هشدار دهنده عفونت لثه باشد.
اگر عفونت لثه نادیده گرفته شود و راه کارهای درمانی به منظور رفع آن صورت نگیرد، می تواند به زیر لثه و استخوان عبور کند، سپس به شکل جدی تر بیماری لثه به نام پریودنتیت تبدیل می شود. مشخص شده است که عفونت لثه و پریودنتیت خطر ابتلا به مواردی مانند دیابت، بیماری های قلبی، پوکی استخوان، ذات الریه و سرطان را افزایش می دهند. تشخیص زودهنگام و درمان سریع بهترین راهکار برای مقابله با عفونت لثه می باشد. در این نوشته قصد داریم به توضیحات جامعی در مورد علائم و راه کارهای درمانی این بیماری بپردازیم. با ما همراه باشید.
عفونت لثه چیست؟
عفونت لثه عفونتی خطرناک در دهان است که باعث آسیب و تورم لثه ها و فک میشود.به طور کلی این عفونت در اثر بهداشت ضعیف دهان و دندان در بلند مدت به وجود آمده که به باکتری اجازه ی رشد و سکونت بین دندان ها و لثه می دهد.گرچه عوامل دیگری نیز در عفونت لثه و بیماری های لثه نقش دارند.
مراجعه دائمی به دندانپرشک جهت پیشگیری از عفونت لثه و بیماری های دهان و دندان از اهمیت بالایی برخوردار است. علاوه بر این اگر علائم عفونت لثه مشاهده شود ،میبایست هرچه سریع تر به دندانپزشک مراجعه شود.
علائم عفونت لثه
علائم عفونت لثه با توجه به وخیم بودن یا نبودن آن متفاوت است. مرکزکنترل و پیشگیری بیماری ها (CDC) می گوید که تورم لثه مرحله ابتدایی بیماری های لثه است که به عفونت لثه منجر می شود. تورم لثه باعث قرمزی و بادکردن لثه شده و در اثر مواردی چون مسواک زدن به راحتی خون ریزی می کند. برخی افراد ممکن است اهمیت ندهند در حالی که اگر این بیماری پیشرفت کند و به عفونت منجر شود، عواقب بدی به همراه خواهد داشت.
دیگر علائم عفونت لثه عبارتد از:
- درد به هنگام جویدن
- خونریزی لثه هنگام مسواک زدن
- رنگ صورتی خمیردندان خارج شده از دهان
- دندان حساس
- دندان لق
- بوی بد دهان که از بین نمی رود
- تحلیل لثه ها
- ترشح چرک در دهان
- ایجاد تغییر در گاز زدن و فرم دندان های یک فرد
عفونت ممکن است منجر به ایجاد انبوهی از چرک شده که به آن آبسه می گویند و نیازمند درمان فوری است. آبسه موجب تورم و درد شدید و خارج شدن چرک از دهان می شود. از طرفی دیگر اکر عفونت درمان نشود مشکلاتی به همراه خواهد داشت . به طور مثال ممکن است ریشه ی دندان به خطر بیفتند و منجر به از دست دادن دندان شود. علاوره بر این، عفونت ناشی از بافت لثه ممکن است به فک و استخوهان های اطراف آن نیز سرایت کند. همچنن عفونت اگر وارد جریان خون شود، باعث بروز مشکلات در سایر قسمت های بدن می شود. لازم به ذکر است بیماری های لثه میتوانند ریشه دیر مشکلات درمان نشده در بدن انسان داشته باشند. با توجه به تحقیات انجام شده مشکلاتی چون دیابت ، بیماری های قلبی عروقی، مشکلات بارداری، بیماری های تنفسی و سرطان میتوانند زمینه ی عفونت لثه باشند .
اگر با علائم عفونت لثه آگاهی داشته باشید می توانید قبل از جدی شدن، مشکل را پیدا کرده و آن را درمان کنید. به علائم ذیل توجه کنید؛
لثه های متورم و قرمز: این اولین علامتی است که لثه شما از خود بروز می دهد. بیماری های لثه معمولاً با التهاب در امتداد لثه شروع می شوند. همچنین ممکن است احساس درد داشته باشید و هنگام نخ دندان کردن به راحتی دچار خونریزی شوید.
بوی بد دهان: دهان شما مکانی مناسب، گرم و مرطوب برای میلیون ها باکتری است. آن ها از پلاک ها تغذیه می کنند، بنابراین هرچه تعداد بیشتری از آن ها داشته باشید، تغذیه باکتری ها بهتر است. باکتری ها سمومی آزاد می کنند که می توانند لثه ها و دندان ها را تحریک کنند و بوی ناخوشایندی دارند.
پس بوی بد دهان ممکن است نشانه بیماری جدی لثه باشد، در صورت ابتلا به عفونت لثه معمولاً بوی دهان و تنفس شما تغییر می کند.
تحلیل لثه: اگر دندان های شما طولانی تر از گذشته به نظر می رسند، احتمال افزایش رشد آن ها وجود ندارد، بلکه لثه های شما در حال کوچک شدن و تحلیل رفتن هستند.
وقتی استخوان شروع به تجزیه شدن می کند، لثه ها کم کم از دندان جدا شده و یک فضای خالی ایجاد می کنند، که به این امر به اصطلاح تحلیل لثه گفته می شود.
دندانهای حساس: اگر نوشیدن مایعات سرد شما را آزرده می کند، ممکن است دندان های شما دچار مشکل شده باشند. این امر یک علامت عفونت لثه است که غالباً با کوچک شدن لثه همراه خواهد شد. با تحلیل رفتن لثه، قسمت حساس دندان یعنی عاج در معرض آسیب قرار می گیرد.
دندان های واگرا یا متحرک: آیا لبخند شما اخیراً کمی متفاوت به نظر می رسد؟ بیماری لثه می تواند به استخوان هایی که دندان های شما را در جای خود نگه می دارند حمله کند و باعث شل شدن یا حرکت آن ها شود. می توان گفت پریودنتیت علت اصلی این امر است.
چه زمانی به یک دندانپزشک مراجعه کنید؟
برنامه مراجعه نزد دندانپزشک خود را برای معاینات منظم دنبال کنید. اگر متوجه علائم پریودنتیت شدید، در اسرع وقت به دندانپزشک مراجعه نمائید. هرچه زودتر به دنبال مراقبت و درمان باشید، شانس شما برای برگشت خسارت ناشی از پریودنتیت افزایش می یابد.
علل عفونت لثه
همانطور که گفته شد،عفونت لثه تجمع باکتری در بافت اطراف دندان هاست. دهان مملو از باکتری های مختلف است و رعایت بهداشت روزانه ی دهان و دندان مانند مسواک زدن و نخ دندان کشیدن به کنترل میزان این باکتری ها کمک می کند و از پوسیدگی دندان جلوگیری می کند.بدون این مراقبت ها لایه ای اطراف دندان ها ایجاد می شود که به آن جرم دندان می گویند و اگر این دندان ها جرم گیری نشوند به باره دندان تبدیل می شوند که از بین بردن آنها بسیار سخت است. از آنجایی که بوجود آمدن باره در دندان ها تمیز کردن آنها را سخت می کند در نتیجه باکتری ها به اطراف لثه و دندان ها حمله میکنند و این امر موجب ایجاد عفونت در لثه ها می شود. به یاد داشته باشید که بهداشت دهان و دندان می تواند از خراب شدن دندان ها، عفونت و بیماری های دهان و دندان جلوگیری کند. طبق تحقیقات به عمل آمده، سیگار کشیدن از دیگر عوامل مهم ایجاد عفونت لثه است. علاوه بر این، سیگار کشیدن اثر درمان را نیزکاهش میدهد.
از دیگر عوامل خطرساز و موثر بر عفونت لثه عبارتند از:
- دیابت
- تغییرات هورمنی در خانم ها در دوره های مختلفف مانند بارداری
- ژنتیک
- استرس
- مصرف داروهایی که باعث خشکی دهان یا کاهش جریان بزاق شود
- نقص ایمنی
در برخی مواقع خدمات مختلف دندان مانند دندان مصنوعی و پر کردن دندان نیز می وتانند مشکل ساز باشند.
همانطور که گفته شد در بیشتر موارد، توسعه پریودنتیت با پلاک آغاز می شود. پلاک روی دندان های شما از طریق نشاسته ها و قندهای موجود در مواد غذایی با باکتری هایی که به طور معمول در دهان وجود دارد، شکل می گیرد. مسواک زدن دو بار در روز و نخ دندان زدن یک بار در روز پلاک را از بین می برد، اما پلاک به سرعت دوباره شکل خواهد گرفت. التهاب مداوم لثه می تواند باعث پریودنتیت شود و در نهایت باعث ایجاد فاصله بین لثه ها و دندان های شما می شود که با پلاک و باکتری پر می شوند. با گذشت زمان، این فاصله ها عمیق تر می شوند و باکتری های بیشتری در آن نقاط تجمع می کنند. در صورت عدم درمان، این عفونت های عمیق باعث از بین رفتن بافت و استخوان می شود و در نهایت ممکن است یک یا چند دندان خود را از دست بدهید. همچنین، التهاب مزمن مداوم باعث فشار بر سیستم ایمنی بدن شما خواهد شد.
عواملی که باعث بیماری های لثه خواهند شد؟
عواملی که می توانند خطر پریودنتیت را افزایش دهند عبارتند از:
- عفونت لثه
- رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان
- سیگار کشیدن یا استعمال تنباکو
- تغییرات هورمونی، مانند موارد مربوط به بارداری یا یائسگی
- مصرف مواد مخدر تفریحی، مانند سیگار کشیدن، ماری جوانا و قلیان
- چاقی
- تغذیه ناکافی، از جمله کمبود ویتامین C
- ژنتیک
- برخی داروهای خاص که باعث ایجاد خشکی دهان یا لثه می شوند
- شرایطی که باعث کاهش ایمنی می شود مانند سرطان خون، HIV / AIDS و روش های درمان سرطان
- برخی از بیماری ها مانند دیابت، روماتیسم و بیماری کرون
عوارض بیماری لثه
پریودنتیت می تواند باعث ریزش دندان ها شود. همچنین باکتری های عامل پریودنتیت از طریق لثه وارد جریان خون می شوند و احتمالاً بر سایر قسمت های بدن نیز تأثیر می گذارند. به عنوان مثال، پریودنتیت با بیماری تنفسی، آرتریت روماتوئید، بیماری عروق کرونر و مشکلات کنترل قند خون در دیابت مرتبط است.
جلوگیری از عفونت لثه
بهترین راه برای پیشگیری از عفونت لثه پیروی از برنامه ای برای بهداشت دهان و دندان است. روشی که در اسرع وقت آن را پیش بگیرید و به طور مداوم در طول زندگی از آن پیروی کنید.
درمان عفونت لثه
همانطور که پیش تر گفته شد به جهت جلوگیری از مشکلات احتمالی، عفونت لثه نیاز به درمان جدی دارد. سازمان کنترل و پیشگیری بیماری (CDC) اعلام کرده است که رعایت بهداشت دهان و دندان به طور منظم می تواند به کنترل و پیشگیری بیماری های لثه کمک کند. برای تشخیص و درمان عفونت لثه باید به بهترین دندانپزشک مراجعه کنید و چکاب های دوره ای را نزد او انجام دهید تا از بروز هر گونه بیماری و مشکل در دهان و دندان شما جلوگیری شود.
از بین بردن جرم های سخت دندان، روش مفید دیگری برای کنترل رشد باکتری های عفونت زا در دهان می باشد. درمان عفونت لثه نیاز به تمیز کردن عمقی جرم ها و توده های اطراف دندان است و گاها دندانپزشک مجبور به برداشتن برخی بافت ها و قسمت های لثه می شود. اما در صورت وجود عفونت های شدید آنتی بیوتیک توصیه می شود که مستقیما به لثه ها تزریق شده تا به تخلیه عفونت کمک کند. در موارد حاد جراحی هایی مانند پیوند بافت یا استخوان به جهت ترمیم بخش آسیب دیده ی فک نیز صورت می گیرد.
کلام آخر
بهداشت دهان و دندان بدان معنی است که حداقل دو بار در روز، صبح و قبل از رفتن به رختخواب مسواک بزنید و حداقل یک بار در روز از نخ دندان استفاده کنید. نخ دندان قبل از مسواک زدن به شما امکان تمیز کردن ذرات و باکتری های مواد غذایی را می دهد. همچنین هر شش تا 12 ماه به طور مرتب به یک دندانپزشک باتجربه و ماهر مراجعه کنید.
منبع: https://www.medicalnewstoday.com/articles/gum-infection#prevention